Tego dnia w 1794 roku



5 kwietnia 1794 r. w Paryżu zgilotynowano Georgesa Dantona (1759-1794), adwokata, członka Konwentu i Komitetu Ocalenia Publicznego, jednego z przywódców rewolucji francuskiej.

Georges-Jacques Danton

Georges-Jacques Danton
J. Caron, Staloryt. 1841, według portretu J. L. Davida z 1793 r.
Public domain, via Wikimedia Commons

Sprawiedliwość rewolucyjna dosięgnęła byłego przyjaciela Robespierra bezzwłocznie po procesie przeprowadzonym w dniach 3-5 kwietnia 1794 r. Zarzuty dotyczyły spisku, korupcji oraz nadmiernej pobłażliwości dla wrogów rewolucji.

Proces Georgesa Dantona i jego współoskarżonych przed Trybunałem Rewolucyjnym „usprawniono” eliminując wszelką zbędną przewłokę, co zapewniono głównie poprzez usunięcie ze składu sądzącego tych jego członków, którzy mogliby się wahać co do wydania jedynie słusznego wyroku, a nadto pozbawiono oskarżonych prawa do obrony (wkrótce stało się to prawnie usankcjonowaną regułą postępowania przed Trybunałem Rewolucyjnym).

W tak skorygowanej procedurze sprawiedliwość rewolucyjna nie mogła się pomylić. Nie mogła też czekać – jeszcze przed ogłoszeniem wyroku oskarżonych przygotowano na spotkanie z gilotyną, obcinając im włosy.

Procès de Danton, Desmoulins, Chabot

Proces Dantona przed Trybunałem Rewolucyjnym. 3-5 kwietnia 1794 r.

Jean Mathias Fontaine. 1834.

Domena publiczna, via Wikimedia Commons

Jak później rzekomo powiedział Robespierre: „Trybunał będzie orzekał wyłącznie w sprawach o zdradę stanu, za którą jest tylko jedna kara: śmierć. Dlatego bezużyteczne jest marnowanie czasu na długie deliberacje”. Po swoim upadku w wyniku przewrotu termidoriańskiego sam doświadczył procedury sądowej jeszcze bardziej uproszczonej: zgilotynowano go po sprawdzeniu tożsamości…

AKTUALIZACJA 05.04.2022 © ŁUKASZ SOBANIAK

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

14 listopada 1940 r. rozpoczął się całonocny nalot Luftwaffe na Coventry. Przy użyciu 515 samolotów w ciągu jednej nocy zniszczono centrum miasta, zabijając co najmniej 568 jego mieszkańców.

15 listopada 1796 r. rozpoczęła się bitwa pod Arcole, podczas której generał Napoleon Bonaparte rzekomo osobiście poprowadził krwawy i zwycięski szturm na most na rzece Alpone. Więcej…

16 listopada 1992 r. odkryto przypadkowo skarb z Hoxne (Suffolk, Anglia), największy zbiór złotych i srebrnych przedmiotów (w tym 14780 monet) z czasów rzymskich (395 - 408 n.e.). Wartość skarbu wyceniono na 1,75 mln £ (1993). Odkrycie skarbu z Hoxne miało wpływ na uregulowanie prawne kwestii dotyczących takich znalezisk (The Treasure Act 1996).

17 listopada 1558 r. w Londynie zmarła Maria I Tudor (ur. w 1516 r.), królowa Anglii w latach 1553–1558, zwana Krwawą Marią (w czasie rządów Marii doszło do prześladowań protestantów - skazano na śmierć i dokonano egzekucji około 300 osób). Śmierć Marii położyła kres próbom rekatolicyzacji Anglii. Tron objęła jej przyrodnia siostra Elżbieta I (1533-1603) - protestantka, która ostatecznie przywróciła anglikanizm jako religię panującą (również nie stroniąc od środków przymusu - trzeba zauważyć, że elżbietański Act of Supremacy z 1559 r. był obwarowany sankcją kary śmierci wobec urzędników, którzy nie uznaliby królewskiej zwierzchności nad kościołem).

Po latach obie siostry - gorliwa katoliczka i gorliwa protestantka - spoczęły w Westminster Abbey we wspólnym  grobowcu, który ich następca Jakub I Stuart opatrzył w XVII w. łacińską inskrypcją "Regno consortes et urna, hic obdormimus Elizabetha et Maria sorores, in spe resurrectionis" („Wspólnie dzieląc władzę królewską i grób, siostry Elżbieta i Maria spoczywamy tu oczekując zmartwychwstania”).

18 listopada 1965 r. wojska amerykańskie osiągnęły zwycięstwo taktyczne w bitwie w dolinie Ia Đrăng (Wietnam Południowy), zmuszając wojska Wietnamu Północnego do wycofania się do sąsiedniej Kambodży. Było to pierwsze większe bezpośrednie starcie lądowe pomiędzy US Army a Ludową Armią Wietnamu w czasie wojny wietnamskiej.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:

12 listopada 2004 r. w Warszawie zmarł generał brygady Stanisław Skalski (ur. w 1915 r.), major pilot Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie i Wing Commander Royal Air Force, as myśliwski II wojny światowej. Więcej…

22 listopada 1939 r. we Francji utworzono Ośrodek Oficerski w Cerizay. Oficjalnie obóz był przeznaczony dla oficerów Wojska Polskiego, dla których nie było przydziałów oraz dla "sprawców klęski wrześniowej". W rzeczywistości obóz był ośrodkiem odosobnienia dla przeciwników politycznych generała Władysława Sikorskiego. Po upadku Francji ośrodek został ewakuowany na wyspę Bute w Szkocji, gdzie jako Stacja Zborna Oficerów Rothesay kontynuował działalność do 1942 r., kiedy to po protestach członków Izby Gmin rozpoczęto jego likwidację, formalnie zakończoną w 1943 r.

23 listopada 1937 r.  w  w górach Piryn (Bułgaria) rozbił się samolot Polskich Linii Lotniczych „LOT” Douglas DC-2-115D o numerze rejestracyjnym SP-ASJ. W wypadku zginęli pilot Tadeusz Dmoszyński, mechanik Ryszard Walentukiewicz i radiooperator Marian Winnik oraz trzech pasażerów. Więcej…

25 listopada 2008 r. w Krakowie dokonano ekshumacji zwłok generała Władysława Sikorskiego (1881-1943) - celem przeprowadzenia ich badań i oględzin w Zakładzie Medycyny Sądowej Collegium Medicum Uniwersytetu Jagielońskiego w ramach rozpoczętego w 2008 r. śledztwa Instytutu Pamięci Narodowej. Raport z przeprowadzonej sekcji (2009) wykluczył hipotezy o pozbawieniu życia generała już przed katastrofą w Gibraltarze. Stwierdzono, że śmierć Władysława Sikorskiego nastąpiła wskutek obrażeń wielonarządowych, typowych dla ofiar wypadków komunikacyjnych. Więcej…

29 listopada 1830 r. w Warszawie członkowie sprzysiężenia w Szkole Podchorążych Piechoty pod wodzą porucznika Piotra Wysockiego wystąpili przeciwko powszechnie znienawidzonemu wodzowi naczelnemu wojsk Królestwa Polskiego wielkiemu księciu Konstantemu Romanowowi (1779–1831). Spisek wojskowy doprowadził do opanowania stolicy, dając początek Powstaniu Listopadowemu.

30 listopada 1808 r. pod Somosierrą doszło do zwycięskiej szarży polskich szwoleżerów na pozycje armii hiszpańskiej, co pozwoliło otworzyć armii Napoleona drogę na Madryt. Wydarzenie to nie tylko dało początek romantycznej legendzie utrwalonej w malarstwie i literaturze, ale i przyczyniło się do ukucia nieco już skompromitowanego merytorycznie terminu "kozietulszczyzna" (od nazwiska dowódcy szwadronu Jana Kozietulskiego) oznaczającego rzekomo właściwą Polakom skłonność do brawury i osiągania mało znaczących zwycięstw kosztem ogromnych strat.

1 grudnia 1918 r. Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego generał Stanisław Szeptycki wydał rozkaz nr 38, na mocy którego czerwono-biała szachownica stała się znakiem rozpoznawczym polskiego lotnictwa wojskowego. Szachownica w tym układzie pozostawała w użyciu aż do 1993 r., kiedy to wprowadzono nowy wzór znaku: z zamienioną kolejnością pól jako rzekomo bardziej poprawny heraldycznie.

3 grudnia 1961 r. w Sosnowcu Stanisław Jaros bezskutecznie usiłował dokonać zamachu bombowego na I sekretarza KC PZPR Władysława Gomułkę. Więcej…

8 grudnia 1902 r. w Parochońsku na Polesiu urodziła się Zofia Chomętowska (1902-1991), jedna z najważniejszych autorek polskiej fotografii dwudziestolecia międzywojennego. Więcej…

11 grudnia 1941 r. Rzeczpospolita Polska wypowiedziała wojnę Cesarstwu Japonii. Bardzo dziwna to wojna, biorąc pod uwagę brak jakichkolwiek operacji wojskowych stron przeciwko sobie przy jednoczesnej kontynuacji ich przedwojennej współpracy w zakresie wywiadu (głównie przeciwko ZSRR). Więcej…

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...