Tego dnia w 1901 roku



6 września 1901 r. w Buffalo w stanie Nowy Jork anarchista polskiego pochodzenia Leon Czolgosz (1873-1901) dokonał zamachu na prezydenta USA Williama McKinleya (1843-1901), który wkrótce zmarł wskutek odniesionej rany postrzałowej.

Leon Czolgosz ca 1900

Leon Czolgosz. 1900 r.
Autor nieznany. Źródło: „The Manner of Man That Kills” L. Vernon Briggs. 1921.
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

Leon Czolgosz urodził się w w 1873 r. w Michigan jako jedno z ośmiorga dzieci polskich imigrantów prawdopodobnie z terenu dzisiejszej Białorusi. Został zapamiętany jako samotnik, który z czasem uległ wpływom anarchizmu. Można przypuszczać, że zainspirowało go zabójstwo króla Włoch Humberta I, zamordowanego przez anarchistę w 1900 r.

W czasie wystawy Pan-American Exposition w Buffalo Leon Czolgosz podszedł do prezydenta McKinleya i z ukrytego w chustce na ręce rewolweru Iver Johnson kalibru 0.32 cala oddał dwa strzały, z których jeden odbił się rykoszetem od guzika, a drugi poważnie zranił prezydenta w brzuch. Rana nie była śmiertelna, doszło jednak do zakażenia i McKinley zmarł osiem dni po zamachu.

Pistola de Czolgosz

Narzędzie zbrodni Leona Czolgosza.

Autor nieznany

Domena publiczna, via Wikimedia Commons

Ujęty na miejscu zamachowiec zdołał uniknąć linczu tłumu i został osadzony w więzieniu. Odmówił wszelkiego kontaktu z wyznaczonymi dla niego obrońcami oraz psychiatrą mającym wyjaśnić kwestię jego poczytalności.

Leon Czolgosz

Ostatnie znane zdjęcie Leona Czolgosza. 1901. Karta ewidencyjna z więzienia stanowego Auburn.
Domena publiczna,
źródło: „The Manner of Man That Kills” L. Vernon Briggs. 1921, s. 253.

16 września 1901 r. postawiono mu zarzut morderstwa pierwszego stopnia. Obrona nie wnioskowała o przesłuchanie żadnych świadków, co uzasadniono brakiem jakiejkolwiek współpracy ze strony oskarżonego.

Po krótkim procesie Leon Czolgosz  został uznany za winnego i skazany na śmierć. Wyrok wykonano 29 października 1901 r. na krześle elektrycznym w więzieniu stanowym w Auburn (NY). Naoczni świadkowie stwierdzili, że Leon Czolgosz poszedł na śmierć pewnym krokiem i bez oznak strachu, oświadczając, że nie żałuje popełnionej zbrodni. Egzekucja przebiegła spokojnie i zgodnie z planem.

AKTUALIZACJA 06.09.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


The manner of man that kills; Spencer–Czolgosz–Richeson. Lloyd Vernon Briggs. Boston 1921.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

8 lutego 1837 r. w Petersburgu odbył się pojedynek rosyjskiego poety Aleksandra Puszkina (1799-1837) z Georges'em d'Anthès (1812-1895). Panowie uzgadniali kwestie honorowe (rzecz jasna chodziło o honor kobiety) przy użyciu pistoletów. Więcej…

8 lutego 1867 r. zawarto ugodę austriacko-węgierską: absolutystyczne Cesarstwo Austrii przekształcono w parlamentarną monarchię dualistyczną, łączącą Austrię i Węgry unią realną. W Europie środkowej powstało wielonarodowościowe państwo związkowe istniejące do 1918 r., którego dziedzictwo historyczne jest widoczne w tej części Europy do dziś. Jak pokazała historia XX w. propagandowa łatka "więzienia narodów" przypięta Austro-Węgrom przed ich upadkiem okazała się mocno przesadzona.

10 lutego 1940 r. Sowieci rozpoczęli masowe deportacje ludności polskiej, białoruskiej i ukraińskiej z terenów RP zajętych po 17 września 1939 r. przez Armię Czerwoną. Więcej…

10 lutego 1986 r. w Palermo rozpoczął się Maxiprocesso - największy proces włoskiego wymiaru sprawiedliwości wymierzony przeciwko mafii sycylijskiej. Na ławie oskarżonych zasiadło 475 oskarżonych. Dzięki zeznaniom pentiti (skruszonych) zdecydowana większość z podsądnych została uznana za winnych. Wyroki te utrzymał w mocy Sąd Najwyższy Włoch 30 stycznia 1992 r. Do czasu Maxiprocesso włoskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych oficjalnie utrzymywało, że nie ma czegoś takiego jak włoska mafia, a istnieje jedynie wiele niepowiązanych ze sobą gangów.

11 lutego 1943 r. Państwowy Komitet Obrony ZSRR podjął decyzję o rozpoczęciu sowieckiego programu nuklearnego.

11 lutego 2009 r. weszła w życie Ustawa o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. 2009 nr 22 poz. 120), zawieszająca obowiązkową służbę wojskową w Polsce. Więcej…

12 lutego 1554 r. w Tower of London ścięto lady Jane Grey (1537-1554), zwaną „królową dziewięciu dni”. Więcej…

13 lutego 1945 r. nastąpiła bezwarunkowa kapitulacja Budapesztu. Więcej…

14 lutego 1929 r. w Chicago w  garażu SMC Cartage Company przy 2122 North Clark Street miał miejsce jeden z najbardziej znanych epizodów wojny gangów epoki prohibicji znany jako masakra w dniu świętego Walentego. Więcej…

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...