Tego dnia w 1966 roku



13 czerwca 1966 r. Sąd Najwyższy U.S.A. wydał wyrok w sprawie Miranda v. Arizona, ustanawiając fundamentalną proceduralną zasadę, że podejrzani w chwili zatrzymania przez policję muszą zostać poinformowani o prawie do milczenia, skutkach prawnych swoich zeznań i prawie do adwokata (Miranda rights).

Orzeczenie zapadło w sprawie Ernesto Mirandy (1941-1976), zatrzymanego w Phoenix w Arizonie 13 marca 1963 r. pod zarzutem porwania i gwałtu. Zatrzymanemu zasugerowano niezgodnie z prawdą, że został rozpoznany przez ofiarę.  Po dwugodzinnym przesłuchaniu bez udziału adwokata sprawca się przyznał. W związku z tym sądy stanowe Arizony w obu instancjach uznały go winnym zarzuconych mu przestępstw tylko na podstawie jego zeznań (wyrok 20-30 lat pozbawienia wolności). Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych uchylił jednakże wyrok uznając, że przyznanie się do winy było niedopuszczalnym dowodem w sprawie, ponieważ podejrzanego nie poinformowano przedtem o jego prawach i pozbawiono  prawa do obrony (co było naruszeniem Piątej i Szóstej Poprawki do Konstytucji).

CBP Border Patrol agent reads the Miranda rights

Miranda Rights współcześnie: funkcjonariusz U.S. Customs and Border Protection odczytuje pouczenie (Miranda Warning) zatrzymanemu w sprawie narkotykowej. Około 2007 r. Gerald L. Nino, CBP, U.S. Dept. of Homeland Security.
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

To właśnie wyrok Sądu Najwyższego U.S.A. w sprawie Miranda v. Arizona stał się przyczyną wypracowania przez policję amerykańską standardowej procedury, w trakcie której pada tak znane pouczenie: “You have the right to remain silent. Anything you say can, and will, be used against you in court of law. You have the right to an attorney. If you cannot afford one, one will be appointed to you” (tzw. Miranda Warning).

Sprawa Mirandy przed Sądem Najwyższym USA miała istotny wpływ na zmianę amerykańskiej procedury karnej, jednakże nie zmieniła losu samego podsądnego (może oprócz tego, że zaczął odbywanie kary parę lat później). W powtórnym procesie w 1967 r. zebrano materiał dowodowy wystarczający do skazania (oczywiście z wyłączeniem przyznania się). Wyrok był analogiczny jak ten uchylony przez Sąd Najwyższy.

W grudniu 1975 r. Ernesto Miranda został zwolniony warunkowo z więzienia. Miesiąc później  po partii pokera w barze w Phoenix zginął ugodzony nożem. Policja zatrzymała dwóch znajomych Mirandy, z którymi przebywał tego wieczoru. Przed przesłuchaniem każdego z nich policjanci odczytali im prawa Mirandy (po hiszpańsku), po czym obu zwolniono. Następnie śledztwo zawężono do jednego z nich, który jednakże w międzyczasie zdążył zbiec. W rezultacie w sprawie zabójstwa Mirandy nikomu nie postawiono zarzutów…

AKTUALIZACJA 11.06.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


Miranda v. Arizona, 384 U.S. 436 (1966) JUSTIA US Supreme Court.

MIRANDA v. ARIZONA FindLaw

Miranda Rights. History.com, Nov 9, 2009.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

23 lipca 1951 r. Sąd Wojewódzki w Warszawie skazał na karę śmierci SS-Gruppenführera Jürgena Stroopa, odpowiedzialnego m.in. za krwawe stłumienie powstania w getcie warszawskim. Wyrok wykonano 6 marca 1952 r.

24 lipca 1939 r. premier Węgier Pál Teleki w depeszy do Adolfa Hitlera odmówił jakiegokolwiek udziału Węgier w planowanej niemieckiej inwazji na Polskę. Więcej…

25 lipca 1940 r. na górze Rütli głównodowodzący armii szwajcarskiej generał Henri Guisan (1874-1960) w historycznym przemówieniu do oficerów zapowiedział, że Szwajcaria będzie bronić się do końca w przypadku agresji niemieckiej i włoskiej.  Więcej…

26 lipca 1908 r. prokurator generalny USA Charles Joseph Bonaparte (1851-1921) wydał polecenie utworzenia biura dochodzeniowego Bureau of Investigation (BOI), które w 1935 r. ostatecznie przekształcono w Federal Bureau of Investigation (FBI).

27 lipca 1990 r. w Mangualde (Portugalia) po 42 latach produkcji zjechał z taśmy ostatni Citroën 2CV. Więcej…

28 lipca 1945 r. w Nowym Jorku samolot B-25D zderzył się z Empire State Building, najwyższym wtedy budynkiem świata. Więcej…

29 lipca 1958 r. w Waszyngtonie prezydent USA Dwight D. Eisenhower podpisał National Aeronautics and Space Act, na mocy którego założono NASA (National Aeronautics and Space Administration) - podległą prezydentowi agencję odpowiedzialną za narodowy program lotów kosmicznych.

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...