Tego dnia w 1642 roku



4 stycznia 1642 r. król Karol I Stuart (1600-1649) wszedł na czele 400 zbrojnych do Izby Gmin angielskiego parlamentu próbując aresztować pięciu przywódców opozycji, oskarżonych przez niego (prawdopodobnie słusznie) o zdradę stanu.

King Charles I by Sir Anthony Van Dyck

Karol I Stuart.
Anthony Van Dyck. Olej na płótnie. 1635 r.
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

Próba aresztowania przeciwników okazała się bezskuteczna, jako że ostrzeżeni za pośrednictwem francuskiego ambasadora członkowie opozycji zdołali umknąć w ostatniej chwili. Co gorsza wydarzenie to doprowadziło do ostatecznego zerwania między królem a parlamentem, a następnie w krótkim czasie do wojny domowej. W jej wyniku Karol I został pojmany przez stronników parlamentu i ścięty (1649), a Anglia ogłoszona republiką, rządzoną przez Lorda Protektora Olivera Cromwella (1599-1658).

Attempted Arrest of the Five members by Charles West Cope

Karol I próbuje aresztować pięciu członków Izby Gmin. 4 stycznia 1642 r.
Charles West Cope. Malowidło na ścianie parlamentu. XIX w.
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

Historyczne wydarzenia z 4 stycznia 1642 r. zostały upamiętnione w angielskiej tradycji parlamentarnej. Przed otwarciem sesji parlamentu monarcha wzywa członków Izby Gmin do wysłuchania mowy tronowej poprzez wysokiego urzędnika Izby Lordów (Black Rod – od 2018 r. funkcję te pełni Sarah Clark, której oficjalny tytuł brzmi Lady Usher of the Black Rod), przed którym drzwi Izby zostają zatrzaśnięte. Black Rod trzykrotnie stuka w drzwi, które zostają przed nim otwarte. Ceremonia ma symbolizować niezależność Izby Gmin od monarchy.

AKTUALIZACJA 04.01.2022 © ŁUKASZ SOBANIAK


Charles I enters the House of Commons (fragment filmu „Cromwell” – 1970). YouTube 08.11.2020.

Queen’s Speech: Black Rod heads to Commons to summon MPs – BBC News. YouTube 14.10.2019.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

4 lutego 1861 r. w Montgomery (Alabama) przedstawiciele sześciu południowych stanów USA które dokonały secesji z Unii proklamowali powołanie Skonfederowanych Stanów Ameryki (Confederate States of America - CSA). Więcej…

5 lutego 1989 r. przy próbie ucieczki z NRD na teren Berlina Zachodniego został zabity Chris Gueffroy (1968-1989). Więcej…

6 lutego 1952 r. w Sandringham House zmarł król Wielkiej Brytanii Jerzy VI (1895-1952). Rozpoczęło się długie, trwające do 2022 r. panowanie jego córki - królowej Elżbiety II (1926-2022). Więcej…

7 lutego 1920 r. w Irkucku bolszewicy rozstrzelali admirała Aleksandra Kołczaka (1874-1920), jednego z dowódców "białej armii" rosyjskiej oraz "wielkorządcę państwa rosyjskiego" stojącego na czele antybolszewickiego Ogólnorosyjskiego Rządu Tymczasowego. Więcej…

8 lutego 1837 r. w Petersburgu odbył się pojedynek rosyjskiego poety Aleksandra Puszkina (1799-1837) z Georges'em d'Anthès (1812-1895). Panowie uzgadniali kwestie honorowe (rzecz jasna chodziło o honor kobiety) przy użyciu pistoletów. Więcej…

8 lutego 1867 r. zawarto ugodę austriacko-węgierską: absolutystyczne Cesarstwo Austrii przekształcono w parlamentarną monarchię dualistyczną, łączącą Austrię i Węgry unią realną. W Europie środkowej powstało wielonarodowościowe państwo związkowe istniejące do 1918 r., którego dziedzictwo historyczne jest widoczne w tej części Europy do dziś. Jak pokazała historia XX w. propagandowa łatka "więzienia narodów" przypięta Austro-Węgrom przed ich upadkiem okazała się mocno przesadzona.

10 lutego 1940 r. Sowieci rozpoczęli masowe deportacje ludności polskiej, białoruskiej i ukraińskiej z terenów RP zajętych po 17 września 1939 r. przez Armię Czerwoną. Więcej…

10 lutego 1986 r. w Palermo rozpoczął się Maxiprocesso - największy proces włoskiego wymiaru sprawiedliwości wymierzony przeciwko mafii sycylijskiej. Na ławie oskarżonych zasiadło 475 oskarżonych. Dzięki zeznaniom pentiti (skruszonych) zdecydowana większość z podsądnych została uznana za winnych. Wyroki te utrzymał w mocy Sąd Najwyższy Włoch 30 stycznia 1992 r. Do czasu Maxiprocesso włoskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych oficjalnie utrzymywało, że nie ma czegoś takiego jak włoska mafia, a istnieje jedynie wiele niepowiązanych ze sobą gangów.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:

19 lutego 1846 r. rozpoczęła się rabacja galicyjska - masowe zabójstwa ziemian (ok. 1200-3000 ofiar) na terenach zachodniej Galicji, połączone z rabunkiem i niszczeniem dworów (około 500 przypadków). Więcej…

24 lutego 1953 r. wykonano karę śmierci na generale Auguście Emilu Fieldorfie ps. „Nil” (1895-1953), żołnierzu I Brygady Legionów, uczestniku wojny polsko-bolszewickiej 1920 r. i kampanii wrześniowej 1939 r. , a w czasie okupacji dowódcy Kedywu Armii Krajowej oraz zastępcy Komendanta Głównego Armii Krajowej. Więcej…

25 lutego 1831 r. rozegrała się bitwa o Olszynkę Grochowską, uznawana za najbardziej krwawą bitwę powstania listopadowego. Więcej…

27 lutego 1934 r. w Berlinie w czasie wystawnego przyjęcia Gestapo aresztowało rotmistrza Jerzego Sosnowskiego (1896-1939?), oficera polskiego wywiadu znanego w Niemczech jako Georg von Nalecz-Sosnowski. Wraz  z Jerzym Sosnowskim w jego mieszkaniu aresztowani zostali wszyscy uczestnicy imprezy w liczbie kilkudziesięciu osób. Elita towarzyska Berlina w wieczorowych strojach wprost z przyjęcia została przewieziona dwoma ciężarówkami do głównej siedziby Gestapo przy Prinz-Albrecht-Straße 8, gdzie wszystkich poddano rewizji osobistej, przesłuchaniom, a następnie osadzono w celach.

3 marca 1746 r. w Warszawie urodziła się księżna Izabela Czartoryska (1746-1835) - polska pisarka i kolekcjonerka pamiątek historycznych, uznawana za osobę, która stworzyła pierwsze polskie muzeum w Świątyni Sybilli w Puławach.

5 marca 1953 r. polski pilot wojskowy Franciszek Jarecki (1931-2010) uprowadził samolot myśliwski MiG-15bis i po kilkunastominutowej ucieczce wylądował nim na duńskiej wyspie Bornholm.

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...