Tego dnia w 1918 roku
4 marca 1918 r. w Fort Riley w Kansas u jednego z żołnierzy US Army stwierdzono zachorowanie spowodowane przez groźną odmianę podtypu H1N1 wirusa A grypy (znanej później na całym świecie zupełnie bezzasadnie jako „hiszpanka”).
W ciągu kolejnych dwóch dni objawy infekcji zaobserwowano u 522 żołnierzy. Choć pierwszy przypadek tej choroby w USA stwierdzono już w styczniu 1918 r. w hrabstwie Haskell w stanie Kansas, to właśnie Fort Riley (gdzie podczas I wojny światowej stacjonowało około 50 tysięcy żołnierzy) stał się strefą zero pandemii grypy „hiszpanki” pustoszącej świat w latach 1918–1919. Doszło do tego wskutek obecności żołnierzy amerykańskich prowadzących działania wojenne w Europie, co umożliwiło szerokie rozprzestrzenienie się wirusa.

Oddział pierwszej pomocy w Camp Funston, Kansas. 1918
Fotograf US Army
Domena publiczna, via Wikimedia Commons
W efekcie pandemia „hiszpanki” w latach 1918–1919 dotknęła niemal cały świat (bezpieczne okazały się tylko niektóre oddalone wyspy na oceanach i do 1919 r. Australia) w trzech osobnych falach. Szacuje się, że spowodowała od 21 do 100 mln ofiar śmiertelnych. Według danych wojskowych śmiertelność „hiszpanki” można oszacować na 5–10%. Dla porównania według danych z 27 stycznia 2021 r. współczynnik śmiertelności COVID-19 w Polsce wynosi 2,4% (źródło: Puls Medycyny).

Członkowie amerykańskiego Czerwonego Krzyża przenoszą ciało ofiary „hiszpanki”. Saint Louis, Missouri. 1918.
Fotograf nieznany – dla St. Louis Post-Dispatch
Domena publiczna, via Wikimedia Commons
Jan Wnęk: Pandemia grypy hiszpanki (1918–1919) w świetle polskiej prasy. Archiwum Historii i Filozofii Medycyny 2014, 77, 16-23.
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:
10 sierpnia 1628 r. w porcie w Sztokholmie zatonął królewski galeon Vasa, wypływający w swój pierwszy rejs. Więcej… |
11 sierpnia 1934 r. na wyspie Alcatraz u wybrzeży San Francisco zaczęło działać więzienie federalne, przeznaczone dla szczególnie niebezpiecznych więźniów stwarzających problemy w innych federalnych zakładach karnych. Więcej… |
11 sierpnia 2000 r. wrócił na Węgry András Toma (1925–2004), prawdopodobnie ostatni jeniec II wojny światowej, któremu udało się powrócić z rosyjskiej niewoli. Więcej… |
12 sierpnia 1943 r. w Warszawie oddział Kedywu KG AK – „Motor” uprowadził samochód niemieckiego Banku Emisyjnego w Polsce (Akcja Góral). Ruch oporu zdobył w ten sposób około 105 milionów okupacyjnych złotych, co w przeliczeniu według ówczesnego czarnorynkowego kursu wynosiło około miliona dolarów amerykańskich. |
13 sierpnia 1704 r. pod Blenheim (Bawaria) John Churchill książę Marlborough (1650-1722) wygrał bitwę, która przerwała pasmo militarnych sukcesów króla Francji Ludwika XIV, a samemu księciu Marlborough (przodkowi Sir Winstona Churchilla) przyniosła sławę jednego z najwybitniejszych dowódców wojskowych w historii. Bitwa pod Blenheim stała się punktem zwrotnym w wojnie o sukcesję hiszpańską (1701–1714). Była to pierwsza taka klęska armii francuskiej od kilkudziesięciu lat (kilkanaście tysięcy zabitych i rannych, drugie tyle w niewoli) i jedno z największych zwycięstw brytyjskich. |
W nocy z 13 na 14 sierpnia 1944 r. w czasie akcji mającej na celu dostarczenie zaopatrzenia dla Powstania Warszawskiego utracono 8 samolotów oraz zginęło 49 lotników RAF i SAAF. Więcej… |
15 sierpnia 1920 r. oddziały polskiej 21 Dywizji Górskiej rozpoczęły kontrofensywę, która doprowadziła do rozbicia wojsk bolszewickiego Frontu Zachodniego pod dowództwem Michaiła Tuchaczewskiego. |
16 sierpnia 1858 r. wysłano przez kabel transatlantycki pierwszy oficjalny telegram. Więcej… |
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:
23 sierpnia 1939 r. w Moskwie ministrowie spraw zagranicznych Wiaczesław Mołotow i Joachim von Ribbentrop podpisali sowiecko-niemiecki pakt o nieagresji wraz z tajnym protokołem dodatkowym, dzielącym Europę Wschodnią na strefy interesów. Więcej… |
1 września 1939 r. o godzinie 4.48 niemiecki pancernik „Schleswig-Holstein” otworzył ogień w kierunku polskiej Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, co wbrew faktom historycznym zostało powszechnie uznane za rozpoczęcie działań wojennych II wojny światowej. Więcej… |
3 września 1939 r. Francja, Wielka Brytania, Nowa Zelandia i Australia formalnie wypowiedziały wojnę III Rzeszy. Faktyczne działania wojenne ograniczyły się wyłącznie do ofensywy w Saarze, rozpoczętej 7 września 1939 r. Już jednak 12 września na konferencji w Abbeville zadecydowano o wstrzymaniu działań ofensywnych armii francuskiej na przedpolu Linii Zygfryda, co w praktyce oznaczało złamanie zobowiązań sojuszniczych wobec Polski. |
7 września 1943 r. w Warszawie polski ruch oporu przeprowadził skuteczny zamach na SS-Scharführera Franza Bürkla, funkcjonariusza więziennego na Pawiaku, który w ciągu dwóch lat zamordował tam kilkadziesiąt osób ze szczególnym okrucieństwem przekraczającym nawet standardy pełnienia obowiązków służbowych dla Urzędu Bezpieczeństwa Rzeszy. Więcej… |