Tego dnia w 1204 roku



6 marca 1204 r. baron Roger de Lacy dowodzący obroną Château Gaillard skapitulował przed królem Francji Filipem II Augustem. Król Anglii Jan Bez Ziemi utracił tym samym potężne fortyfikacje strzegące angielskich posiadłości w Normandii, a w konsekwencji w niedługim czasie całą  Normandię.

Château Gaillard, warownia wzniesiona w Normandii w latach 1197-1198 przez poprzednika Jana Bez Ziemi na tronie angielskim, jego znakomitego brata Ryszarda Lwie Serce (1157-1199) uchodziła za najnowocześniejszą twierdzę ówczesnej Europy. Została zbudowana w celu zabezpieczenia angielskich posiadłości w Normandii. Miała jednak kilka błędów konstrukcyjnych, które (obok czynników naturalnych i nierycerskiego zachowania Francuzów) przyczyniły się do jej utraty przez Jana Bez Ziemi (1166-1216).

Oblężenie Château Gaillard

Oblężenie Château Gaillard. Rysunek Eugène Viollet-le-Duc. Dictionnaire raisonné de l’architecture française du XIe au XVIe siècle – 1856. s. 98.

Domena publiczna, via Wikimedia Commons

Oblężenie rozpoczęte przez króla Francji we wrześniu 1203 r. było pełne zaciętych zmagań. W zimie 1203-1204 r.  zagłodzono setki okolicznych mieszkańców uwięzionych w pasie ziemi niczyjej pomiędzy walczącymi stronami (nie zostali przepuszczeni przez zewnętrzny pierścień okrążenia, ponieważ oblegający chcieli aby wrócili do zamku i przyczynili się w ten sposób do szybszego zużycia zapasów żywności i skrócenia obrony, a oblężeni z tego samego powodu nie wpuścili ich za bramy). Fortyfikacje zdobywano stopniowo m. in. przy użyciu wieży oblężniczej, próbowano zasypać fosę, a wreszcie wykonano podkop w miękkim wapiennym podłożu – co w połączeniu z użyciem machin miotających pozwoliło na zburzenie głównej wieży w zewnętrznym murze. Po zdobyciu murów zewnętrznych w lutym 1204 r. (co okupiono ciężkimi stratami oblegających) obrońcy zamku zgodnie z wszelkimi regułami sztuki  schronili się za drugą linią umocnień (środkowym zamku), która umożliwiała dalszą skuteczną obronę. Wtedy jednak król Francji zdecydował się na nieczyste (dosłownie i w przenośni) zagranie. Zamiast godnie kontynuować oblężenie i prowadzić kolejne krwawe frontalne szturmy mała grupa Francuzów podstępnie i nie po rycersku weszła do środkowego zamku po rynnie latryny zamkowej, wywołując panikę wśród obrońców i opuszczając most zwodzony dla reszty swoich wojsk. Wtedy pozostali przy życiu obrońcy w liczbie 20 rycerzy i 120 zbrojnych wycofali się do donżonu na górnym zamku, skąd stawili dalszy opór. Wkrótce jednak kończące się zapasy żywności i brak szans na odsiecz ze strony króla Anglii (jako że Jan Bez Ziemi miał w tym czasie inne królewskie obowiązki związane  z toczącą się wojną, a mianowicie zajęty był plądrowaniem posiadłości stronników króla Francji w Bretanii) skłoniły Rogera de Lacy do kapitulacji w dniu 6 marca 1204 r.

Château Gaillard (Les Andelys), vu du ciel

Ruiny Château Gaillard. Pozostałości wewnętrznego donżonu zamku – miejsca ostatniego oporu angielskich obrońców. Widok z lotu drona. 2013

Autor: Sylvain Verlaine, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons

Upadek Château Gaillard  umożliwił królowi Francji odzyskanie w krótkim czasie Normandii, którą jeszcze król zachodniofrankijski Karol II Prostak (syn Ludwika II Jąkały) traktatem z Saint-Clair-sur-Epte (911 r.)  nadał jako księstwo lenne wodzowi Normanów Haraldowi Rollonowi, aby w ten sposób dyplomatycznie zakończyć grabieże wikingów na okolicznych ziemiach.


Château Gaillard na mapie Google

INNE WYDARZENIA HISTORYCZNE MIESIĄCA...

1 października 1908 r. rozpoczęto sprzedaż Forda Model T. Ogółem w latach 1908-1927 wyprodukowano około 15 milionów sztuk. Więcej…

2 października 1938 r. wojska polskie wkroczyły na Zaolzie. Wcześniej Czechosłowacja w odpowiedzi na polskie ultimatum wyraziła zgodę na przekazania Polsce spornego terytorium. Więcej…

3 października 1944 r. w Ożarowie Mazowieckim około godziny 2 w nocy podpisano układ o zaprzestaniu działań wojennych w Warszawie, będący aktem kapitulacji Powstania Warszawskiego. Więcej…

3 października 1993 r. w Mogadiszu żołnierze amerykańscy wspierający misję ONZ rozpoczęli operację przeciwko bojownikom przywódcy klanowego Mohameda Farraha Aidida, jedną z najważniejszych operacji miejskich podczas wojny domowej w Somalii.

4 października 1883 r. z Paryża w swój pierwszy kurs do Konstantynopola wyruszył legendarny Orient Express. Więcej…

4 października 1957 r. ZSRR wyniósł na orbitę pierwszego sztucznego satelitę Ziemi – Sputnika 1. Satelita krążył wokół Ziemi 92 doby - do 4 stycznia 1958 r., kiedy wszedł w gęste warstwy atmosfery i spłonął. Wyniesienie Sputnika rozpoczęło wyścig pomiędzy ZSRR a USA o dominację w kosmosie.

5 października 1716 r. w bitwie pod Kowalewem armia saska króla Augusta II Mocnego pokonała wojska konfederacji tarnogrodzkiej. W czasie bitwy doszło do ostatniej w historii szarży husarii, która została powstrzymana ogniem broni palnej.

6 października 1973 r. na półwyspie Synaj oraz Wzgórzach Golan Egipt i Syria (wspierane przez siły ekspedycyjne innych państw arabskich) rozpoczęły działania wojenne przeciwko Izraelowi (wojna Jom Kippur). Więcej…

7 października 1949 r. z sowieckiej strefy okupacyjnej utworzono Niemiecką Republikę Demokratyczną (Deutsche Demokratische Republik) - istniejące do 1990 r. państwo niemieckie będące częścią bloku wschodniego.

8 października 1967 r. w Boliwii argentyński rewolucjonista Ernesto Che Guevara (1928-1968) został ujęty z bronią w ręku w trakcie prowadzonej przez niego wojny partyzanckiej mającej na celu eksport rewolucji na obszar Ameryki Południowej. Następnego dnia Che został rozstrzelany.

9 października 1967 r. w La Higuera (Boliwia) został zastrzelony kontrowersyjny argentyński rewolucjonista Ernesto Che Guevara (1928-1968), dzień wcześniej ujęty z bronią w ręku przez armię boliwijską. Więcej…

10 października 1889 r. w Nowym Jorku rozpoczęto budowę pierwszego nowojorskiego drapacza chmur New York World Building (znanego też jako Pulitzer Building). Budynek ten już nie istnieje, zburzono go w 1955 r. w związku z przeprojektowaniem wjazdu na Most Brookliński.

11 października 1969 r. w Arundel w Kanadzie zmarł generał Kazimierz Sosnkowski (1885-1969), jeden z najwybitniejszych polskich dowódców wojskowych.

12 października 1984 r. w Brighton IRA dokonała bezskutecznego zamachu na premier Margaret Thatcher. Więcej…

13 października 1792 r. w Waszyngtonie rozpoczęto budowę Białego Domu.

14 października 1066 r. Wilhelm Zdobywca zwyciężył w bitwie pod Hastings. Zwycięstwo otwiera drogę do normandzkiego podboju, który ma wielowiekowy wpływ na historię Anglii.

16 października 1793 r. w Paryżu ścięto na gilotynie Marię Antoninę, byłą królową Francji i Nawarry. Oskarżona o zdradę stanu, została skazana na śmierć wyrokiem Trybunału Rewolucyjnego.

17 października 1777 r. pod Saratogą armia brytyjska dowodzona przez generała Johna Burgoyne'a skapitulowała przed wojskami amerykańskimi pod dowództwem generała Horatio Gatesa. Więcej…

18 października 1941 r. w Tokio japoński kontrwywiad aresztował agenta sowieckiego wywiadu wojskowego GRU o kryptonimie Ramsay Richarda Sorge (1895-1944), uznawanego za jednego z najbardziej skutecznych szpiegów. Więcej…

19 października 1781 r. pod Yorktown brytyjski generał Charles Cornwallis skapitulował przed generałem Jerzym Waszyngtonem, co praktycznie zakończyło wojnę o o niepodległość Stanów Zjednoczonych.

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...