Tego dnia w 1987 roku



9 maja 1987 r. w Lesie Kabackim pod Warszawą doszło do katastrofy samolotu PLL LOT Ił-62M SP-LBG „Tadeusz Kościuszko” (lot nr LO 5055).

Zginęły 183 osoby (172 pasażerów i 11 członków załogi). Jest to do dziś największa pod względem liczby ofiar katastrofa lotnicza w historii polskiego lotnictwa.

Ilyushin Il-62M, LOT - Polish Airlines - Polskie Linie Lotnicze AN1253004

Ił-62M SP-LBG „Tadeusz Kościuszko”. Lotnisko J. F. Kennedy’ego w Nowym Jorku, 28 październik 1986 r.

Autor: Felix Goettin

Źródło: https://www.airliners.net/photo/LOT—Polish/Ilyushin-Il-62M/1253004/L

GFDL 1.2, via Wikimedia Commons

Samolot leciał do Nowego Jorku. Po upływie 28 minut od startu, na wysokości 8200 metrów w rejonie Grudziądza doszło do awarii silnika, a następnie dekompresji kadłuba i pożaru. W tej sytuacji kapitan Zygmunt Pawlaczyk podjął decyzję o zawróceniu i podjęciu próby awaryjnego lądowania (ostatecznie wybrano w tym celu lotnisko Warszawa-Okęcie). Wtedy też stwierdzono uszkodzenie systemu steru wysokości (sterowanie możliwe było tylko za pomocą trymera). Niestety w trakcie zbliżania się w kierunku Okęcia doszło do rozprzestrzenienia się pożaru i uszkodzenia układu sterowania trymerem, co najprawdopodobniej doprowadziło do całkowitej i ostatecznej utraty sterowności samolotu. Około godziny 11.12 samolot z prędkością 470 km/h uderzył w drzewa Lasu Kabackiego, rozbił się, po czym doszło do pożaru paliwa pozostałego w zbiornikach (około 32 ton – z powodu uszkodzenia instalacji elektrycznej nie udało się dokonać pełnego awaryjnego zrzutu paliwa). Wszyscy pasażerowie i członkowie załogi zginęli na miejscu wskutek uderzenia samolotu o ziemię.

Podobnie jak w przypadku katastrofy samolotu Ił-62 SP-LAA „Mikołaj Kopernik” z 1980 r. także tym razem pierwotną i główną przyczyną katastrofy były wady konstrukcyjno-technologiczne sowieckiego silnika turboodrzutowego (tym razem D-KU30). Wibracje spowodowane wadliwym wykonaniem łożyska wału łączącego sprężarkę z turbiną (podpora międzywałowa) spowodowały rozpadnięcie się dysków turbiny, których fragmenty wyrzucone siłą odśrodkową zdemolowały  sąsiedni silnik powodując w nim pożar, a przelatując przez kadłub przecięły wiązki przewodów elektrycznych i popychacze steru wysokości. Dodatkowo część odłamków spowodowała pożar w luku bagażowym. Oczywiście towarzysze radzieccy jak zwykle niechętnie przyjęli wyniki polskiego dochodzenia, próbując początkowo odpowiedzialnością za wypadek obarczyć załogę samolotu.

Tym razem jednak przynajmniej w „polskich” Ił-ach 62M wdrożono pewne zmiany poprawiające bezpieczeństwo (m. in. zdublowanie systemu sterowania i zastosowanie precyzyjnej sygnalizacji wibracji silników).

Po zmodyfikowaniu samolotów doszło do kolejnej awarii silnika w locie do Kanady (1990). Wcześniej podobna awaria takiego samego silnika D-KU30 miała miejsce w polskim Tu-154 lecącym do Włoch (1987). Szczęśliwie w obu przypadkach wibrację uszkodzonych silników wykryto odpowiednio wcześniej i wyłączono je w czasie lotu, co zapewne zapobiegło kolejnym wypadkom.

Wreszcie w 1990 r.  podjęto jedynie słuszną decyzję o wycofaniu Ił-ów 62M z eksploatacji w PLL LOT. Wszystkie posiadane samoloty zostały sprzedane.


Rocznica katastrofy Ił-a 62M „Tadeusz Kościuszko”  dlapilota.pl, 9 maja 2020.

Trymer. Działanie i skutki użycia Płk w st. sp. pil. dr inż. A. Milkiewicz „Przegląd Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej” (4/2002), kwiecień 2002.

Kabaty po 18 latach International Air News – Freelance Photographers And Writers Agency online Magazine, 18 marzec 2005.

Niewiele brakowało, by udało im się wylądować Zycie Warszawy. Katarzyna Jaroszyńska 7 maja 2007.

INNE WYDARZENIA HISTORYCZNE MIESIĄCA...

2 stycznia 1492 r. armie króla Aragonii Ferdynanda II (1452-1516) i królowej Kastylii Izabeli I (1451-1504) zdobyły Grenadę, stolicę ostatniego muzułmańskiego emiratu na Półwyspie Iberyjskim. Upadek Grenady był ostatnim aktem rekonkwisty, trwającej od VIII w.

3 stycznia 1661 r. ukazał się w Krakowie I numer Merkuriusza Polskiego Ordynaryjnego, pierwszej polskiej gazety. Więcej…

4 stycznia 1642 r. król Karol I Stuart (1600-1649) wszedł na czele 400 zbrojnych do Izby Gmin angielskiego parlamentu próbując aresztować pięciu przywódców opozycji, oskarżonych przez niego o zdradę stanu. Więcej…

5 stycznia 1933 r. rozpoczęto budowę mostu nad cieśniną Golden Gate w San Francisco. Budowa trwała ponad 4 lata, pochłonęła życie 11 robotników i kosztowała 27 milionów dolarów. Więcej…

6 stycznia 1794 r. w Noirmoutier w Wandei został rozstrzelany Maurice d’Elbée (1752-1794), nieformalny generał powstańców wandejskich. Więcej…

7 stycznia 1940 r. zakończyła się bitwa na drodze Raate w trakcie  wojny zimowej (inwazja ZSRR na Finlandię 1939-1940). Zwycięstwo wojsk fińskich umożliwiło wygraną w bitwie o Suomussalmi - mimo dużej przewagi liczebnej i technicznej strony sowieckiej. Oba zwycięstwa przyczyniły się znacząco do obrony niepodległości Finlandii (mimo jej strat terytorialnych) przed agresją sowiecką.

9 stycznia 1433 r. - król Władysław Jagiełło potwierdza w Krakowie przywilej jedlneński (1430 r.). Więcej…

11 stycznia 1944 r. rozstrzelano hrabiego Galeazzo Ciano (1903–1944), włoskiego polityka, dyplomatę i działacza ruchu faszystowskiego. Hrabia Ciano został skazany na śmierć za udział w odsunięciu Mussoliniego od władzy i prowadzenie negocjacji z aliantami. Więcej…

13 stycznia 1944 r. powołano w ZSRR tzw. komisję Nikołaja Burdenki w celu wykazania, że zbrodnia katyńska dokonana wiosną 1940 r. przez NKWD na polskich oficerach została popełniona rzekomo przez Niemców w 1941 r. Więcej…

14 stycznia 2011 r. prezydent Tunezji Zajn al-Abidin ibn Ali (1936-2019) ustąpił ze stanowiska i uciekł wraz z rodziną do Arabii Saudyjskiej. Więcej…

15 stycznia 1793 r. w Konwencie odbyło się pierwsze głosowanie w sprawie wyroku w procesie Ludwika XVI. Więcej…

16 stycznia 1707 r. parlament Szkocji ratyfikował Act of Union, co umożliwiło utworzenie Królestwa Wielkiej Brytanii, przekształconego w 1800 r. w Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii.

17 stycznia 1991 r. rozpoczęła się operacja Desert Storm, mająca na celu wyzwolenie Kuwejtu spod okupacji irackiej. Po 43-dniowej kampanii powietrznej przeprowadzonej przez USA i sojuszników, która "przywróciła Irak do ery preindustrialnej" (New York Times) trwająca zaledwie 100 godzin operacja wojsk lądowych osiągnęła założone cele. Kuwejt jednak również został spustoszony przez wycofujących się Irakijczyków wskutek zastosowania taktyki spalonej ziemi.

18 stycznia 1919 r. w Wersalu rozpoczęła się konferencja pokojowa z udziałem 27 zwycięskich państw w I wojnie światowej. Więcej…

19 stycznia 1978 r. w Niemczech zakończono europejską produkcję Volkswagena Typ 1 ("Garbusa"). Więcej…

20 stycznia 1945 r. z wyroku Polskiego Państwa Podziemnego w Zakopanem został powieszony Wacław Krzeptowski - przywódca kolaboracyjnego Goralenvolku - zinstytucjonalizowanej i największej polskiej kolaboracji z Niemcami. Więcej…

21 stycznia 1793 r. na Placu Rewolucji w Paryżu ścięto Ludwika XVI. Więcej…

22 stycznia 1957 r. w Warszawie został uprowadzony i zamordowany przez nieznanych sprawców 15-letni Bohdan Piasecki, syn kontrowersyjnego polityka Bolesława Piaseckiego, lidera przedwojennej ONR Falangi i powojennego Stowarzyszenia „PAX”. Więcej…

24 stycznia 1978 r. w północno-zachodniej Kanadzie (okolice Wielkiego Jeziora Niewolniczego rozbił się radziecki satelita szpiegowski Kosmos 954 z reaktorem atomowym na pokładzie, rozrzucając materiał radioaktywny na powierzchni 124 tys. km². Więcej…

25 stycznia 1950 r. podpisano umowę z ZSRR na produkcję samochodu GAZ-M20 Pobieda w Polsce (jako FSO Warszawa). Więcej…

26 stycznia 1885 r. mahdyści zdobyli Chartum. Dowodzący egipsko-angielską obroną generał Charles Gordon został zabity, a jego głowę triumfalnie dostarczono Mahdiemu. Więcej…

27 stycznia 1967 r. rządy Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii i Związku Radzieckiego podpisały Układ o zasadach działalności państw w zakresie badań i użytkowania przestrzeni kosmicznej łącznie z Księżycem i innymi ciałami niebieskimi, zwany też Traktatem o przestrzeni kosmicznej. Traktat o przestrzeni kosmicznej ustanowił podstawy międzynarodowego prawa kosmicznego. Więcej…

28 stycznia 1986 r. nad Florydą doszło do katastrofy startującego wahadłowca "Challenger". Więcej…

29 stycznia 1856 r. po zakończeniu wojny krymskiej ustanowiono Krzyż Wiktorii, najwyższe odznaczenie wojenne Imperium brytyjskiego. Nadawane jest wojskowym Wielkiej Brytanii i Wspólnoty Brytyjskiej lub osobom cywilnym pozostającym pod władzą wojskową za „przykładną odwagę, szczególny akt poświęcenia lub wyjątkowe oddanie obowiązkom w obliczu nieprzyjaciela”.

30 stycznia 1649 r. w Londynie został ścięty król Anglii Karol I Stuart (1600-1649), uznany w procesie przed Kadłubowym Parlamentem za „tyrana, zdrajcę i wroga ludu”. Więcej…

31 stycznia 1923 r. na stokach Cytadeli Warszawskiej został rozstrzelany Eligiusz Niewiadomski, zabójca pierwszego prezydenta Rzeczpospolitej Gabriela Narutowicza. Więcej…

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...