Tego dnia w 1967 roku



9 października 1967 r. w La Higuera (Boliwia) został zastrzelony kontrowersyjny argentyński rewolucjonista Ernesto Che Guevara (1928-1967), dzień wcześniej ujęty z bronią w ręku przez armię boliwijską.

Nałogowy rewolucjonista został ujęty w czasie kolejnej próby rozszerzenia rewolucji na obszar Ameryki Południowej – po kilku miesiącach uprawiania partyzantki przeciwko boliwijskiej juncie wojskowej generała René Barrientosa. Następnego dnia po schwytaniu rozstrzelano go na osobisty rozkaz dyktatora, a ciało wystawiono na widok publiczny w Vallegrande. Po zakończeniu prezentacji wojskowy lekarz odciął dłonie Che Guevary (w celu daktyloskopijnej identyfikacji w Buenos Aires), po czym zwłoki pochowano w miejscu, które pozostawało nieznane do 1997 r.

CheExec19

Śmierć człowieka – narodziny mitu. Zwłoki Che Guevary wystawione na widok publiczny w Vallegrande. 10 października 1967 r.

Gustavo Villoldo, CIA.

Domena publiczna, via Wikimedia Commons

Według oceny zawartej w odtajnionym memorandum z daty 11 października 1967 r. sporządzonym dla prezydenta USA Lyndona Johnsona przez doradcę ds. bezpieczeństwa narodowego decyzja władz boliwijskich co do losu Che Guevary była „głupia, ale zrozumiała z boliwijskiego punktu widzenia”.

Przyczyniła się niewątpliwie w sposób decydujący do powstania mitu, który przesłonił Ernesto Che Guevarę jako postać historyczną.

CheHigh

Guerrillero Heroico.
5 marca 1960 r.
Alberto Korda.
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

Dla apologetów Guerrillero Heroico ze słynnego zdjęcia Alberto Kordy to nadal nie tylko światowy symbol rewolucji, ale także bohater narodowy Kuby, walczący z imperializmem bojownik o wolność, w dodatku szlachetny rewolucjonista puszczający wolno jeńców z armii reżimu Batisty. Obraz ten pozostaje w sprzeczności z niektórymi radykalnymi publicznymi wystąpieniami Guevary (choćby deklarowanymi dążeniami do sprowokowania światowego konfliktu nuklearnego w czasie kryzysu kubańskiego), a także głosami krytyków (w tym przedstawicieli kubańskiej opozycji), ukazujących go jak sprawcę wielu zbrodni, twórcę kubańskich obozów reedukacyjnych i bezwzględnego naczelnika więzienia La Cabaña, wreszcie nieudolnego ministra przemysłu i dyrektora banku centralnego odpowiedzialnego za kryzys gospodarki kubańskiej.

W 1997 r. w pobliżu pasa startowego w Vallegrande odkryto miejsce pochówku Che Guevary. Jeszcze w tym samym roku szczątki „artysty walki rewolucyjnej” przeniesiono do mauzoleum w Santa Clara na Kubie, gdzie zostały pochowane z wojskowymi honorami…

AKTUALIZACJA 07.10.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


World: Che: A Myth Embalmed in a Matrix of Ignorance. Time. 12.10.1970.

The Legacy of Ernesto Che Guevara. PBS NewsHour. 20.11.1997.

Che – bohater czy zbrodniarz. Tygodnik Przegląd. 06.03.2005.

Ernesto Guevara, krwawy idol. Rzeczpospolita. 09.10.2012.

National Security Archive: The Death of Che Guevara: Declassified. The George Washington University.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

26 kwietnia 1937 r. niemiecki Legion Condor (przy wsparciu lotnictwa włoskiego) zbombardował baskijskie miasto Guernica. Obie strony hiszpańskiej wojny domowej natychmiast zaczęły lansować swoje propagandowe wersje zdarzenia. Więcej…

28 kwietnia 1945 r. w Giulino di Mezzegra nad jeziorem Como komunistyczni partyzanci rozstrzelali Benito Mussoliniego (1883-1945) i Clarę Petacci (1912-1945), schwytanych w trakcie próby ucieczki z Mediolanu do Szwajcarii. Rozstrzelano także innych ujętych członków kierownictwa Włoskiej Republiki Socjalnej. Więcej…

29 kwietnia 1899 r. w Achères koło Paryża Camille Jenatzy (1868-1913) jako pierwszy na świecie przekroczył prędkość 100 km/h. Więcej…

30 kwietnia 1943 r. brytyjski kontrwywiad zrealizował kluczowy element operacji Mincemeat. Była to niezwykła i drobiazgowo opracowana akcja dezinformacyjna, która skutecznie odwróciła uwagę państw osi od planowanej alianckiej inwazji na Sycylię, a ponadto przyniosła aliantom wiele innych niezamierzonych korzyści. Więcej…

1 maja 1960 r. nad Swierdłowskiem (obecnie Jekaterynburg) na Uralu został zestrzelony samolot szpiegowski Lockheed U-2.  Maszynę pilotował kapitan Francis Gary Powers (1929-1977), wykonujący dla CIA i USAF zadanie fotograficznego rozpoznania powietrznego nad terytorium ZSRR (misja Grand Slam). Więcej…

2 maja 73 r. zakończyło się rzymskie oblężenie Masady, potężnej twierdzy nad Morzem Martwym. Żołnierze X Legionu pod wodzą Flawiusza Silwy wkroczyli do fortecy, której obrońcy dowodzeni przez Eleazara ben Jaira popełnili zbiorowe samobójstwo w obliczu nieuchronnej klęski. Upadek Masady zakończył powstanie przeciwko panowaniu rzymskiemu w Judei, zwane wojną żydowską (66-73 r.). Od czasów generała Mosze Dajana (1915-1981) Masada jest jednym z historycznych miejsc, w których żołnierze armii izraelskiej składają przysięgę.

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...