Tego dnia w 1554 roku
12 lutego 1554 r. w Tower of London ścięto lady Jane Grey (1537-1554), zwaną „królową dziewięciu dni”.
W rzeczywistości w czasie tych dziewięciu dni faktyczną władzę sprawowali teść Jane John Dudley książę Northumberland i jej ojciec Henry Grey książę Suffolk. Jednakże wbrew ich planom prawa do tronu Anglii odzyskała Maria Tudor (o sympatycznym przydomku „Krwawa”), pozbawiona wcześniej sukcesji po bracie Edwardzie VI wskutek intryg księcia Northumberland. Intryganci wkrótce stracili głowy, a wraz z nimi będąca w gruncie rzeczy ich bezwolnym narzędziem lady Jane i jej mąż.
Egzekucja Lady Jane Grey w Tower of London. 12 lutego 1554 r.
Paul Delaroche. 1834 r. The National Gallery, Londyn.
Domena publiczna, via Wikimedia Commons
Krótkie życie i panowanie Jane Grey, jakkolwiek pozbawione większego praktycznego znaczenia dla historii Anglii dostarczyły jednak niewyczerpanej romantycznej inspiracji dla malarstwa, literatury i filmu. Najbardziej znanym malarskim przedstawieniem dekapitacji lady Jane jest wspaniale teatralny obraz francuskiego malarza Paula Delaroche z 1834 r. zatytułowany Egzekucja lady Jane Grey w Tower of London w 1554 r. Z kolei ostatnia melodramatyczna ekranizacja losów „dziewięciodniowej królowej” to „Lady Jane” (1986) z Heleną Bonham Carter (w roli Jane Grey), Carym Elwesem (jako Guildford Dudley, mąż Jane) i Jane Lapotaire (jako „Krwawa” Maria Tudor). Warto wspomnieć na koniec o odkryciu w 2005 r. kopii XVI wiecznego obrazu, znanego jako Portret ze Streatham, który według przypuszczeń niektórych historyków jest jedynym zachowanym wizerunkiem lady Jane Grey.
AKTUALIZACJA 12.02.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK
Lady Jane Grey. biography.com. Updated: Jun 26, 2020 Original: Dec 21, 2015.
Is this the true face of Lady Jane? The Guardian. Mon 16 Jan 2006.
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:
12 czerwca 1935 r. zakończyła się boliwijsko-paragwajska wojna o Gran Chaco (1932-1935). Przyczyną konfliktu, w którym zginęło po obu stronach około 100.000 ludzi był spór o rzekę Paragwaj (zapewniającą dostęp do Atlantyku) oraz złoża ropy naftowej, znajdujące się rzekomo na spornym obszarze. |
14 czerwca 1932 r. polski niszczyciel ORP "Wicher" wszedł do portu gdańskiego pomimo braku zgody senatu Wolnego Miasta Gdańska, aby powitać przybywający z kurtuazyjną wizytą zespół okrętów Royal Navy. Była to demonstracja siły zakładająca użycie broni w razie jakiegokolwiek incydentu ze strony władz Wolnego Miasta, której celem było zapewnienie respektowania prawa II Rzeczpospolitej do korzystania z tzw. „port d’attache” (Kryzys gdański). |
15 czerwca 1667 r. w Paryżu Jean-Baptiste Denys (1643–1704), osobisty lekarz króla Francji Ludwika XIV, przeprowadził pierwszą w historii w pełni udokumentowaną transfuzję krwi. Więcej… |
15 czerwca 1934 r. w Warszawie Hryhorij Maciejko (1913-1966), członek Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów dokonał zamachu na polskiego ministra spraw wewnętrznych Bronisława Pierackiego (1895-1934), który zmarł w szpitalu tego samego dnia. Zamach stał się bezpośrednią przyczyną stworzenia obozu odosobnienia w Berezie Kartuskiej. |
15 czerwca 1952 r. w Londynie została zamordowana Krystyna Skarbek (1908-1952), bardziej znana jako Christine Granville, agentka brytyjskiego Special Operations Executive, uczestniczka wielu niezwykłych akcji w okupowanej Polsce i Francji. |
16 czerwca 1815 r. pod Quatre Bras w Belgii doszło do ostatniej zwycięskiej bitwy Napoleona. Dwa dni później cesarz przegrał pod Waterloo. |
17 czerwca 1767 r. w górzystym regionie Margeride na południu Francji odnaleziono ostatnią ze 104 śmiertelnych ofiar bestii z Gévaudan - tajemniczej kryptydy, która na początku XXI w. stała się inspiracją dla barwnej filmowej opowieści Braterstwo wilków (Le Pacte des loups) w reżyserii Christophe’a Gansa (2003). |
18 czerwca 1815 r. pod Waterloo Napoleon Bonaparte przegrywa swą ostatnią bitwę, a generał Pierre Cambronne dowodzący ostatnim czworobokiem cesarskiej gwardii rzekomo wypowiada zapewniające mu nieśmiertelność słowa „Gwardia umiera, nie poddaje się” (lub według Wiktora Hugo znacznie krócej, mniej patetycznie, lecz równie treściwie). Więcej… |
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:
28 czerwca 1956 r. w Poznaniu w Zakładach im. Józefa Stalina rozpoczął się strajk, po którym nastąpiły protesty uliczne, będące spontanicznym wystąpieniem społecznym przeciwko polityce władz partyjno-państwowych PRL. Demonstracje te zostały brutalnie stłumione przez milicję i wojsko, zginęło około 60 osób. Poznański Czerwiec został określony w komunikacie Biura Politycznego PZPR jako "zamieszki uliczne" wywołane przez „agenturę imperialistyczną i reakcyjne podziemie”. |
29 czerwca 1991 r. w Warszawie wyprodukowano ostatni egzemplarz samochodu FSO 125p (przed wygaśnięciem licencji w 1983 r. nazwa Polski Fiat 125p, później także FSO 1300/1500). Pojazd ten, zwany często "kredensem" (najpewniej z uwagi na cokolwiek kanciastą linię nadwozia) był produkowany w Polsce przez 24 lata w liczbie 1 445 699 egzemplarzy i dla wielu Polaków stał się niezapomnianym (głównie z uwagi na niską jakość wykonania i wysoką awaryjność) początkiem przygody z motoryzacją, a także przedmiotem wielu niewybrednych żartów... |
11 lipca 1943 r. w godzinach porannych oddziały Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów i Ukraińskiej Powstańczej Armii zaatakowały wsie i osiedla polskie na obszarze województwa wołyńskiego II Rzeczypospolitej (ówcześnie w składzie okupacyjnego Komisariatu Rzeszy Ukraina), mordując kilka tysięcy osób (tzw. „krwawa niedziela“, będąca częścią rzezi wołyńskiej - akcji masowej eksterminacji polskiej ludności cywilnej na Wołyniu w latach 1943-1944). |
