Tego dnia w 1933 roku



21 października 1933 r. we Lwowie student pierwszego roku Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego Uniwersytetu Jana Kazimierza Mykoła Łemyk (1914-1941), członek Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów zastrzelił Aleksieja Majłowa (1909-1933) – sekretarza konsulatu ZSRR we Lwowie, będącego jednocześnie funkcjonariuszem wywiadu sowieckiego NKWD.

Jak głosiła wersja OUN zamach zorganizowano w akcie odwetu za wywołanie przez administrację sowiecką wielkiego głodu na Ukrainie. Według polskiego wywiadu wojskowego akcja miała być jednak swoistą deklaracją lojalności OUN wobec Berlina.

Микола Лемик у суді

Mykoła Łemyk w czasie procesu przed Sądem Okręgowym we Lwowie. 30 października 1933 r.
Autor nieznany. Źródło: NAC
Domena publiczna,
via Wikimedia Commons

Mykoła Łemyk został zatrzymany przez polską policję i w procesie przed Sądem Okręgowym we Lwowie skazany na karę śmierci. Karę tę zamieniono następnie na karę dożywotniego pozbawienia wolności. Ostatecznie skazaniec zakończył swoją przygodę z polskim wymiarem  sprawiedliwości na mocy amnestii we wrześniu 1939 r.

W październiku 1941 r. Mykoła Łemyk, działający już jako „prowidnyk” OUN-M na Wschodniej Ukrainie został zatrzymany tam przez Gestapo i rozstrzelany.

AKTUALIZACJA 21.10.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


Terrorysta z Galicji. Pamięć.pl, 2012.

Strzały w konsulacie. Włodzimierz Kalicki. Gazeta Wyborcza – Duży Format, 23.10.2007.

Proces bojówkarza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (UON) Michała Łemyka sprawcy zamachu na konsulat radziecki przed Sądem Okręgowym we Lwowie. Narodowe Archiwum Cyfrowe.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

12 czerwca 1935 r. zakończyła się boliwijsko-paragwajska wojna o Gran Chaco (1932-1935). Przyczyną konfliktu, w którym zginęło po obu stronach około 100.000 ludzi był spór o rzekę Paragwaj (zapewniającą dostęp do Atlantyku) oraz złoża ropy naftowej, znajdujące się rzekomo na spornym obszarze.

14 czerwca 1932 r. polski niszczyciel ORP "Wicher" wszedł do portu gdańskiego pomimo braku zgody senatu Wolnego Miasta Gdańska, aby powitać przybywający z kurtuazyjną wizytą zespół okrętów Royal Navy. Była to demonstracja siły zakładająca użycie broni w razie jakiegokolwiek incydentu ze strony władz Wolnego Miasta, której celem było zapewnienie respektowania prawa II Rzeczpospolitej do korzystania z tzw. „port d’attache” (Kryzys gdański).

15 czerwca 1667 r. w Paryżu Jean-Baptiste Denys (1643–1704), osobisty lekarz króla Francji Ludwika XIV, przeprowadził pierwszą w historii w pełni udokumentowaną transfuzję krwi. Więcej…

15 czerwca 1934 r. w Warszawie Hryhorij Maciejko (1913-1966), członek Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów dokonał zamachu na polskiego ministra spraw wewnętrznych Bronisława Pierackiego (1895-1934), który zmarł w szpitalu tego samego dnia. Zamach stał się bezpośrednią przyczyną stworzenia obozu odosobnienia w Berezie Kartuskiej.

15 czerwca 1952 r. w Londynie została zamordowana Krystyna Skarbek (1908-1952), bardziej znana jako Christine Granville, agentka brytyjskiego Special Operations Executive, uczestniczka wielu niezwykłych akcji w okupowanej Polsce i Francji.

16 czerwca 1815 r. pod Quatre Bras w Belgii doszło do ostatniej zwycięskiej bitwy Napoleona. Dwa dni później cesarz przegrał pod Waterloo.

17 czerwca 1767 r. w górzystym regionie Margeride na południu Francji odnaleziono ostatnią ze 104 śmiertelnych ofiar bestii z Gévaudan - tajemniczej kryptydy, która na początku XXI w. stała się inspiracją dla barwnej filmowej opowieści Braterstwo wilków (Le Pacte des loups) w reżyserii Christophe’a Gansa (2003).

18 czerwca 1815 r. pod Waterloo Napoleon Bonaparte przegrywa swą ostatnią bitwę, a generał Pierre Cambronne dowodzący ostatnim czworobokiem cesarskiej gwardii rzekomo wypowiada zapewniające mu nieśmiertelność słowa „Gwardia umiera, nie poddaje się” (lub według Wiktora Hugo znacznie krócej, mniej patetycznie, lecz równie treściwie). Więcej…

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:

28 czerwca 1956 r. w Poznaniu w Zakładach im. Józefa Stalina rozpoczął się strajk, po którym nastąpiły protesty uliczne, będące spontanicznym wystąpieniem społecznym przeciwko polityce władz partyjno-państwowych PRL. Demonstracje te zostały brutalnie stłumione przez milicję i wojsko, zginęło około 60 osób. Poznański Czerwiec został określony w komunikacie Biura Politycznego PZPR jako "zamieszki uliczne" wywołane przez „agenturę imperialistyczną i reakcyjne podziemie”.

29 czerwca 1991 r. w Warszawie wyprodukowano ostatni egzemplarz samochodu FSO 125p (przed wygaśnięciem licencji w 1983 r. nazwa Polski Fiat 125p, później także FSO 1300/1500). Pojazd ten, zwany często "kredensem" (najpewniej z uwagi na cokolwiek kanciastą linię nadwozia) był produkowany  w Polsce przez 24 lata w liczbie 1 445 699 egzemplarzy i dla wielu Polaków stał się niezapomnianym (głównie z uwagi na niską jakość wykonania i wysoką awaryjność) początkiem przygody z motoryzacją, a także przedmiotem wielu niewybrednych żartów...

11 lipca 1943 r. w godzinach porannych oddziały Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów i Ukraińskiej Powstańczej Armii zaatakowały wsie i osiedla polskie na obszarze województwa wołyńskiego II Rzeczypospolitej (ówcześnie w składzie okupacyjnego Komisariatu Rzeszy Ukraina), mordując kilka tysięcy osób (tzw. „krwawa niedziela“, będąca częścią rzezi wołyńskiej - akcji masowej eksterminacji polskiej ludności cywilnej na Wołyniu w latach 1943-1944).

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...