Tego dnia w 1921 roku



25 września 1921 r. we Lwowie członkowie Ukraińskiej Organizacji Wojskowej dokonali zamachu na Józefa Piłsudskiego.

Zamachowiec Stepan Fedak oddał cztery strzały w kierunku jadącego otwartym samochodem Piłsudskiego. Pociski trafiły jednak siedzącego obok niego wojewodę lwowskiego Kazimierza Grabowskiego , który został niegroźnie ranny.

IKC

Ilustrowany Kuryer Codzienny – 1921, nr 262 (27 IX).

27 września 1921 r.

Domena publiczna, via Małopolska Biblioteka Cyfrowa

Zamachowiec został ujęty na miejscu i wstępnie zlinczowany przez tłum, od śmierci uratowała go policja i żołnierze. Przesłuchany przez policję wyjaśnił, że celem zamachu był wojewoda Grabowski, a nie Piłsudski.

Ilustrowany Kuryer Codzienny, 27.09.1921

Ilustrowany Kuryer Codzienny – 1921, nr 262 (27 IX).

27 września 1921 r.

Domena publiczna, via Małopolska Biblioteka Cyfrowa

Zauważyć trzeba na koniec, że wymiar sprawiedliwości Rzeczpospolitej obszedł się z zamachowcem i organizatorami zamachu niezwykle łagodnie – nie bez udziału Piłsudskiego, który przesłuchany potwierdził wersję Fedaka (wbrew dość oczywistym faktom), jakoby celem zamachu był wojewoda. Stepan Fedak został skazany na sześć lat pozbawienia wolności (przy czym został zwolniony przed odbyciem całości kary na mocy amnestii), a jego wspólnicy na kary od półtora do dwóch i pół roku. Dwóch z nich, a to Dmytro Palijiw i Mychajło Matczak po odbyciu kar zostali posłami na Sejm RP z list ukraińskich partii politycznych działających  Polsce.

AKTUALIZACJA 25.09.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


Zamach na marszałka Józefa Piłsudskiego. Grzegorz Mazur. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio F, Historia 60, 407-417, 2005.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

27 lutego 1934 r. w Berlinie w czasie wystawnego przyjęcia Gestapo aresztowało rotmistrza Jerzego Sosnowskiego (1896-1939?), oficera polskiego wywiadu znanego w Niemczech jako Georg von Nalecz-Sosnowski. Wraz  z Jerzym Sosnowskim w jego mieszkaniu aresztowani zostali wszyscy uczestnicy imprezy w liczbie kilkudziesięciu osób. Elita towarzyska Berlina w wieczorowych strojach wprost z przyjęcia została przewieziona dwoma ciężarówkami do głównej siedziby Gestapo przy Prinz-Albrecht-Straße 8, gdzie wszystkich poddano rewizji osobistej, przesłuchaniom, a następnie osadzono w celach.

28 lutego 1997 r. w Los Angeles miała miejsce strzelanina w North Hollywood, uznana za najdłuższą strzelaninę w historii amerykańskiej policji. Więcej…

1 marca 1954 r. na atolu Bikini w Wyspach Marshalla dokonano próbnej eksplozji termojądrowej o kryptonimie Castle Bravo. Eksplozja o sile 15 Mt spowodowała wielką katastrofę ekologiczną i liczne ofiary wśród mieszkańców pobliskich wysp.  Amerykański program nie mógł też pozostać bez godnej odpowiedzi ze strony ZSRR: sowiecka bomba AN602 zdetonowana w 1961 r. nad archipelagiem Nowej Ziemi miała masę własną 27 ton i eksplodowała z mocą 50 Mt. Mimo większej mocy sowiecka bomba była bardziej "ekologiczna" od amerykańskiej, choć skutki jej wybuchu były wykrywalne na Nowej Ziemi co najmniej do 2015 r.

2 marca 1972 r. z przylądka Canaveral na Florydzie wystartowała rakieta Atlas Centaur wynosząca sondę Pioneer 10, mającą służyć badaniu Jowisza i jego satelitów (przy pomocy zainstalowanych 11 instrumentów naukowych). Więcej…

3 marca 1746 r. w Warszawie urodziła się księżna Izabela Czartoryska (1746-1835) - polska pisarka i kolekcjonerka pamiątek historycznych, uznawana za osobę, która stworzyła pierwsze polskie muzeum w Świątyni Sybilli w Puławach.

4 marca 1918 r. w Fort Riley w Kansas u jednego z żołnierzy US Army stwierdzono zachorowanie  spowodowane przez groźną odmianę podtypu H1N1 wirusa A grypy (znanej później na całym świecie zupełnie bezzasadnie  jako "hiszpanka"). Więcej…

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...