Tego dnia w 1941 roku



31 października 1941 r. w Dakocie Południowej zakończono 14-letnie prace nad wykutym w skale Mount Rushmore National Memorial, przedstawiającym głowy czterech prezydentów USA.

Obraz Mount Rushmore stał się symbolem demokracji, wolności i patriotyzmu. Jak to jednak zwykle bywa kryją się za nim również mniej chwalebne karty historii.

Mt. Rushmore Early Morning

Mount Rushmore.

Autor: Bbadgett. 5 sierpnia 2011.

CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons

Monument powstał w latach 1927-1941 w Górach Czarnych, uważanych przez Dakotów (Siuksów) za święte miejsce wykorzystywane w czasie modlitw, ceremonii, poszukiwania wizji i składania ofiar. Pomimo że traktaty z Fort Laramie (1851, 1868) gwarantowały Dakotom prawa do Black Hills, po odkryciu tam złota stały się one terenem ekspansji osadników i eksploatacji górniczej (oprócz złota wydobywano także ołów, węgiel i sól). Było to oczywiste pogwałcenie traktatów,  prawa własności oraz prawa do wolności praktyk religijnych, które wkrótce stało się przyczyną słusznej wojny. W czasie wojny o Góry Czarne (zwanej też Great Sioux War) doszło m. in. do słynnej bitwy pod Little Big Horn (1876), zakończonej tak niefortunnie dla pułkownika Georga Custera i znacznej części 7 Regimentu Kawalerii Stanów Zjednoczonych. Niemniej jednak Indianie wojnę ostatecznie przegrali i zostali zmuszeni do rezygnacji z praw do Gór Czarnych. Otworzyło to drogę do nieskrępowanej ekspansji osadników i rozwoju miast takich jak Deadwood.

Six Grandfathers

Mount Rushmore w stanie surowym, znana wtedy bardziej jako Six Grandfathers

National Park Service. Około 1905 r.

Domena publiczna, via Wikimedia Commons

W tych okolicznościach historycznych nie może dziwić, że realizacja projektu Mount Rushmore National Memorial (któremu od początku przyświecał cel zwiększenia ruchu turystycznego w rejonie) dla bardziej tradycyjnej części Dakotów stała się symbolem ostatecznego zagarnięcia ich świętego miejsca oraz braku szacunku i zrozumienia dla rdzennych mieszkańców tych ziem.

Wyrok Sądu Najwyższego USA z 23 lipca 1980 r. zapadły w wyniku apelacji rządu USA od orzeczenia U.S. Court of Claims (sprawa United States vs Sioux Nation of Indians – 448 U.S. 371) rozstrzygnął, że w związku z pozbawieniem Siuksów własności Gór Czarnych po 1876 r.  nie zostało wypłacone im słuszne odszkodowanie. Jednocześnie uwzględniając szereg czynników (takie jak wartość ziemi w 1877 r., wartość wydobytego nielegalnie w Górach Czarnych złota oraz odsetki) wysokość należnego odszkodowania określono na kwotę blisko 106 mln $.

Tych nędznych 100 mln $ Dakotowie dumnie nie przyjęli od bladych twarzy uznając, że akceptacja rozstrzygnięcia (które w istocie stanowi próbę legalizacji przywłaszczenia świętego miejsca) spowoduje prawne wygaśnięcie ich roszczeń o zwrot Gór Czarnych. Zamiast odszkodowania domagają się zwrotu przynajmniej części Black Hills w naturze…

AKTUALIZACJA 28.10.2021 © ŁUKASZ SOBANIAK


The Six Grandfathers Before It Was Known as Mount Rushmore. Native Hope. 2020.

United States v. Sioux Nation of Indians, 448 U.S. 371 (1980). JUSTIA. US Supreme Court.

Sacred Site Pe’ Sla Gains Indian Land Status. Shakopee Mdewakanton Sioux Community. 14.03.2016.

INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:

23 lutego 1836 r. rozpoczęło się oblężenie Alamo (fortu w starej misji w San Antonio de Béxar) przez oddziały meksykańskie pod dowództwem generała Antonio Lópeza de Santa Anna, najbardziej znany współcześnie epizod wojny o niepodległość Teksasu (1835-1836). Więcej…

24 lutego 1953 r. wykonano karę śmierci na generale Auguście Emilu Fieldorfie ps. „Nil” (1895-1953), żołnierzu I Brygady Legionów, uczestniku wojny polsko-bolszewickiej 1920 r. i kampanii wrześniowej 1939 r. , a w czasie okupacji dowódcy Kedywu Armii Krajowej oraz zastępcy Komendanta Głównego Armii Krajowej. Więcej…

25 lutego 1831 r. rozegrała się bitwa o Olszynkę Grochowską, uznawana za najbardziej krwawą bitwę powstania listopadowego. Więcej…

26 lutego 1815 r. Napoleon Bonaparte powraca z Elby. Rozpoczyna się "100 dni" Napoleona (a właściwie 112), trwające do ostatecznej klęski pod Waterloo (18.06.1815).

27 lutego 1934 r. w Berlinie w czasie wystawnego przyjęcia Gestapo aresztowało rotmistrza Jerzego Sosnowskiego (1896-1939?), oficera polskiego wywiadu znanego w Niemczech jako Georg von Nalecz-Sosnowski. Wraz  z Jerzym Sosnowskim w jego mieszkaniu aresztowani zostali wszyscy uczestnicy imprezy w liczbie kilkudziesięciu osób. Elita towarzyska Berlina w wieczorowych strojach wprost z przyjęcia została przewieziona dwoma ciężarówkami do głównej siedziby Gestapo przy Prinz-Albrecht-Straße 8, gdzie wszystkich poddano rewizji osobistej, przesłuchaniom, a następnie osadzono w celach.

28 lutego 1997 r. w Los Angeles miała miejsce strzelanina w North Hollywood, uznana za najdłuższą strzelaninę w historii amerykańskiej policji. Więcej…

WIĘCEJ WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W CIĄGU ROKU...