Tego dnia w 2000 roku
11 sierpnia 2000 r. wrócił na Węgry András Toma (1925–2004), prawdopodobnie ostatni jeniec II wojny światowej, któremu udało się powrócić z rosyjskiej niewoli.
András Toma jako żołnierz armii węgierskiej został wzięty do niewoli przez Armię Czerwoną w Polsce w październiku 1944 r. i przewieziony do obozu jenieckiego w pobliżu Leningradu. Następnie w 1947 r. został przeniesiony do szpitala psychiatrycznego w miejscowości Kotielnicz (obwód kirowski, Nadwołżański Okręg Federalny). W związku z tym jako pacjent szpitala psychiatrycznego nie figurował na listach jenieckich, a w 1954 r. władze węgierskie uznały go za zmarłego.
András Toma przeżył 53 lata w rosyjskim szpitalu psychiatrycznym nie komunikując się z nikim z otoczenia, ponieważ nie znał rosyjskiego, zaś personel szpitala nie był w stanie rozpoznać języka węgierskiego. Został wciągnięty do ewidencji szpitalnej pod błędnie zapisanym nazwiskiem, co dodatkowo uniemożliwiało próby jego odnalezienia. Wreszcie w 1997 r. słowacki lekarz odwiedzający szpital w Kotielniczu dzięki swojej znajomości węgierskiego zidentyfikował narodowość nieznanego pacjenta. 11 sierpnia 2000 r. Toma wrócił na Węgry, gdzie rozpoczęto próby jego identyfikacji. We wrześniu 2000 r. testy DNA potwierdziły pokrewieństwo z jego żyjącym rodzeństwem.
Wobec faktu, że András Toma nigdy nie został zwolniony z armii awansowano go i wypłacono mu zaległe pobory od 1944 r. Zmarł w 2004 r. i został pochowany z ceremoniałem wojskowym.
AKTUALIZACJA 11.08.2025 © ŁUKASZ SOBANIAK
Hungarian POW identified. BBC. 17.09.2000.
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH NA ŚWIECIE W NAJBLIŻSZYCH DNIACH:
24 marca 1603 r. w Richmond zmarła Elżbieta I, królowa Anglii i Irlandii. Wobec bezpotomnej śmierci królowej wygasła dynastia Tudorów. |
25 marca 1811 r. francuski astronom Honoré Flaugergues (1755-1830?) odkrył kometę C/1811 F1 - czyli Wielką Kometę 1811 roku, która została uwieczniona przez samego Adama Mickiewicza. Więcej… |
26 marca 1979 r. w Waszyngtonie zawarto traktat pokojowy pomiędzy Izraelem i Egiptem, kończący wojny izraelsko-egipskie, trwające od I wojny izraelsko-arabskiej w 1948 r. Więcej… |
27 marca 1968 r. w pobliżu miasta Kirżacz w Rosji w katastrofie samolotu treningowego MiG-15 UTI zginął Jurij Gagarin (1934-1968), Bohater Związku Radzieckiego, okryty sławą pierwszego człowieka w kosmosie. Więcej… |
30 marca 1981 r. w Waszyngtonie przed hotelem Hilton doszło do zamachu na prezydenta Ronalda Reagana (1911-2004). Więcej… |
INNE ROCZNICE WYDARZEŃ HISTORYCZNYCH W POLSCE W NAJBLIŻSZYCH TYGODNIACH:
28 marca 1947 r. w pobliżu Baligrodu w Bieszczadach w zasadzce zorganizowanej przez Ukraińską Powstańczą Armię w niewyjaśnionych do końca okolicznościach zginął Karol Świerczewski (1897-1947), generał pułkownik Armii Czerwonej i generał broni ludowego Wojska Polskiego - człowiek, który został uwieczniony przez samego Ernesta Hemingwaya w powieści Komu bije dzwon (1940), a nadto dokonał rzeczy imponującej - został odsunięty od dowodzenia w Armii Czerwonej z powodu alkoholizmu i niekompetencji (1941-1942). |
29 marca 1925 r. w pociągu pomiędzy Stołpcami a Kołosowem (nad ówczesną granicą polsko-sowiecką) policjant Józef Muraszko śmiertelnie ranił podczas konwojowania byłych oficerów Wojska Polskiego Antoniego Wieczorkiewicza i Walerego Bagińskiego, skazanych za działalność komunistyczną i przygotowanie zamachów bombowych, które miały miejsce w 1923 r. w Warszawie i Krakowie. Więcej… |
1 kwietnia 1901 r. w Lachowiczach koło Baranowicz (obecnie Białoruś) urodził się Sergiusz Piasecki (1901-1964) - polski pisarz i publicysta, oficer polskiego wywiadu i żołnierz Armii Krajowej. Więcej… |
3 kwietnia 1940 r. rozpoczęły się masowe egzekucje polskich oficerów z obozów w Kozielsku, Ostaszkowie i Starobielsku (zbrodnia katyńska). Ogółem rozstrzelano co najmniej 21.768 obywateli II Rzeczpospolitej. |
6 kwietnia 1901 r. we Lwowie urodził się Marian Hemar (1901-1972) - polski poeta, satyryk, komediopisarz, dramaturg, tłumacz, autor tekstów piosenek, twórca o ogromnym dorobku literackim. Więcej… |
12 kwietnia 1923 r. w Krakowie u zbiegu ulic Rakowickiej i Lubicz doszło do katastrofy wojskowego samolotu Ansaldo SVA-10. Zginęła dwuosobowa załoga samolotu i jedna osoba na ziemi, a siedem zostało rannych. Więcej… |
13 kwietnia 1943 r. Radio Berlin powtórzyło komunikat niemieckiej Agencji Transocean o odnalezieniu w Lesie Katyńskim zwłok 10 tysięcy polskich oficerów uzupełniając to informacją o identyfikacji części zwłok i ustaleniu, że zbrodni dokonano jeszcze w 1940 r., co pozwalało jednoznacznie wskazać sprawców. Jednocześnie w ministerstwie spraw zagranicznych III Rzeszy odbyła się konferencja prasowa mająca na celu propagandowe wykorzystanie poczynionych ustaleń. |
19 kwietnia 1943 r. wybuchło powstanie w getcie warszawskim. Było to pierwsze miejskie powstanie w okupowanej przez III Rzeszę Europie. Więcej… |
